In de succesvolle comedyreeks ‘After Life’ speelt Ricky Gervais de grootste eikel die hij ooit bedacht

© Natalie Seery

Ricky Gervais presenteert het derde – en laatste? – seizoen van After Life, misschien niet de grappigste, maar wél de meeste gestreamde Britse comedy van het voorbije decennium.

Waarschuwing: dit stuk bevat spoilers voor het derde seizoen van After Life.

In The Office is hij al behoorlijk irritant. Als presentator van de Golden Globes weet hij de aanwezige wereldsterren tot op het bot te beledigen, terwijl ze zich bescheuren van het lachen. Maar in het immens populaire After Life speelt acteur en regisseur Ricky Gervais de grootste eikel die hij ooit bedacht heeft. Met bijna 100 miljoen streams is After Life officieel de meest bekeken Britse comedyreeks van het vorige decennium. En het lijkt erop dat seizoen drie daar nog een schepje bovenop zal doen. Dat succes is grotendeels te danken aan hoofdpersonage Tony Johnson (Gervais), een boze weduwnaar die de hele wereld wil laten boeten voor de dood van zijn vrouw. In een interview dat de komiek voor het eerste seizoen van After Life aan de Britse krant The Daily Mail gaf, waarschuwde hij de lezers voor Tony: ‘Ik reken op het begrip en de vergevingsgezindheid van de kijker om aan te voelen dat deze man – die, toegegeven, een regelrechte verschrikking is – het toch waard is om gered te worden. Want je grote liefde aan kanker verliezen lijkt me het donkerste dat je in het leven kunt meemaken.’

Psychotherapeuten vragen of ik Tony alsjeblieft niet wil laten sterven. Dat is een hele verantwoordelijkheid.

Ricky Gervais

Was dat marketing, oprechte bezorgdheid, of allebei? De kijker bleek alleszins geen moeite te hebben met Tony, integendeel. In een radio-interview naar aanleiding van het tweede seizoen keek Gervais met oprechte verbazing terug op het succes: ‘In de eerste week na de release kreeg mijn agent driehonderd brieven toegestuurd. Geen tweets, geen likes, maar brieven! Kun je je voorstellen hoe zeldzaam dat vandaag de dag is?’

Het succes is Ricky Gervais natuurlijk niet vreemd. Men verwácht dat hij mensen schoffeert, waardoor hij al twintig jaar wegkomt met dingen waarvoor iemand anders publiekelijk zou worden gelyncht. Maar deze keer was er meer aan de hand. After Life raakte een snaar bij mensen in rouw, depressieve mensen, eenzame mensen, zieke mensen, en alle mensen die ooit in een van die categorieën hebben gepast. Iedereen, dus. ‘Iedereen op de wereld rouwt om iets of iemand. En hoe ouder je wordt, hoe meer je hebt om over te rouwen’, aldus Gervais. Hij had Tony in eerste instantie gecreëerd om in snel veranderende tijden onbeschoft te kunnen blijven zonder angst om gecanceld te worden. Het pakte enigszins anders uit.

In After Life speelt Ricky Gervais de grootste eikel die hij ooit bedacht heeft.
In After Life speelt Ricky Gervais de grootste eikel die hij ooit bedacht heeft.© Ray Burmiston

In de aanloop naar het derde seizoen heeft Ricky Gervais, wiens Twitter-account door 14,5 miljoen mensen wordt gevolgd, een dagtaak aan het retweeten van de persoonlijke verhalen die fans online posten. Als je vijf minuten door zijn feed scrolt, merk je dat niet alleen de dood van Tony’s vrouw – die in talrijke flashbacks innemend wordt neergezet door actrice Kerry Godliman – de kijkers bezighoudt. Veel mensen herkennen zich in de troost die hij bij zijn hond Brandy vindt. Andere berichten gaan over de dood van Tony’s demente vader Ray (David Bradley), die op het einde van seizoen twee overleed. De scènes tussen Tony en zijn vader waren zowel grappig als emotioneel verwoestend, en daarin schuilt de grote kracht van After Life: de no-nonsense, alledaagse manier waarop het met al die heftige emoties omgaat. Dat Ricky Gervais de mensen tussen de lachsalvo’s door al twintig jaar probeert te raken, zullen fans van Derek, Extras of de kerstspecial van The Office niet ontkennen. Maar hij heeft dat nog nooit zo goed gedaan als nu, en het zal hem wellicht ook nooit meer lukken.

De kern van wat Ricky Gervais ons wil vertellen zit evenwel in de gesprekken op de begraafplaats tussen Tony en de oudere weduwe Anne (Penelope Wilton), wier lijnen online vaak herhaald worden en los van hun context weleens op tegelwijsheden lijken. U weet misschien – want hij herhaalt het vaak genoeg – dat Gervais een atheïst is. Hij gelooft niet in een leven na de dood, en dus is hij er op zijn zestigste meer dan ooit van overtuigd dat we er in dit ene leven het beste van moeten maken. Voor onszelf, maar ook en vooral voor de mensen om ons heen. We zouden daar de term existentialisme op kunnen kleven, maar After Life is wars van moeilijke woorden en dikdoenerij. De reeks zegt gewoon dat we er voor elkaar moeten zijn. En dat het deugd kan doen af en toe eens te huilen tot het snot uit je neus loopt. In een recent interview verklapte Gervais dat hij de afgelopen jaren geregeld wordt aangesproken door psychotherapeuten die zijn reeks gebruiken als hulpmiddel voor hun patiënten. ‘Ze komen op me af en vragen of ik Tony alsjeblieft niet wil laten sterven. Dat is een hele verantwoordelijkheid.’

Tony's overleden vrouw Lisa (links) wordt innemend neergezet door Kerry Godliman.
Tony’s overleden vrouw Lisa (links) wordt innemend neergezet door Kerry Godliman.© Natalie Seery

Wij kunnen al verklappen dat Tony ook het derde seizoen zal overleven. Hij neemt het op tegen zijn schoonbroer in een reeks sportwedstrijden, gaat de as van zijn vader uitstrooien op de plaats waar die zijn moeder leerde kennen en gedraagt zich steeds meer als steun en toeverlaat van zijn rare vrienden en kennissen in het slaapstadje Tambury. De toon van deze jaargang is over het algemeen lichter, de huilmomenten zijn schaarser – pas in de laatste aflevering gingen bij ons de sluizen nog eens open. Critici zullen struikelen over de vele leuzes en opmerken dat de reeks bijna melig wordt. Die recensies zullen After Life, dat nooit echt het lievelingetje van de professionals is geweest, niet deren, want miljoenen fans zullen zich andermaal aan de reeks warmen als aan een haardvuur.

After Life is bovendien de eerste reeks uit de lange carrière van Gervais die een derde seizoen heeft gekregen. Deze jaargang moest de laatste worden, maar tijdens een recente q&a met fans zette de komiek de deur naar een vervolg op een piepkleine kier. ‘Denken jullie echt dat we nog een seizoen moeten doen?’ vroeg hij. ‘Ik hou meer van After Life dan van alles wat ik daarvoor heb gedaan, maar ik word oud en ik ben in mijn menopauze.’ Hij voegde eraan toe dat hij met de beslissing worstelde: ‘Je hebt mensen die in verschrikkelijk slechte films opdraven om hun kleinkinderen te plezieren. Ik zit nu in die fase.’

After Life

Vanaf 14/1 op Netflix.

Hier staat ingevoegde content uit een social media netwerk dat cookies wil schrijven of uitlezen. U heeft hiervoor geen toestemming gegeven.
Klik hier om dit alsnog toe te laten

Partner Content