Dit artikel verscheen in juni 2018 in Knack Focus.

'Wow.' Blu Samu - née Salomé Dos Santos (23) - scrollt door de comments onder de clip van Sade Blu, haar jongste single. 'Bruxelles est fière de toi', heeft iemand geschreven. 'Straks ga ik huilen', zegt ze. 'Zo'n bericht heb ik van een Antwerpenaar nooit gekregen, en ik kom nochtans uit Antwerpen. Ik woon nog maar anderhalf jaar in Brussel, en toch associëren mensen mij al heel erg met de Brusselse scene. Ze hebben mij hier echt met open armen ontvangen. Gewéldig.'

***

We hebben afgesproken in Elsene, waar haar label Labrique, een van de up-and-coming labels in de Brusselse hiphop, kantoor houdt. Op de binnenkoer is Swing - tot voor kort de sidekick van Roméo Elvis, inmiddels rapt hij voor eigen rekening - met een paar vrienden een balletje aan het trappen is. Wat verderop is schijnbaar een meeting aan de gang. Er wordt Nederlands, Frans en Engels door elkaar gesproken, en er passeert al eens een joint.

"Bruxelles est fière de toi." Straks ga ik huilen. Zo'n bericht heb ik van een Antwerpenaar nooit gekregen, en ik kom uit Antwerpen.

Blu Samu is de jongste signing van Labrique, dat ook Swing, rapcollectief L'Or du Commun en Zwangere Guys maatjes van Le 77 onder zijn hoede heeft. Met Le 77 deelt Blu Samu een huis in Laken, inclusief opnamestudio in de kelder. Zwangere Guy komt er niet zelden over de vloer. Het is deze bonte bende die haar anderhalf jaar geleden onder haar vleugels nam.

Sindsdien is de ster van Blu Samu rijzende. Ze bracht met I Run (2017) en Sade Blu (2018) twee prima singles uit vol ninetieshiphop -en r&b à la Lauryn Hill en Erykah Badu, rapte op Dour mee met Le 77 en Zwangere Guy en maakte haar opwachting bij Niveau 4, een immer roterend collectief 'van het hoogste dreigingsniveau', dat het beste van de vaderlandse hiphop samenbrengt op één podium. Vorig jaar stond Blu Samu er nog in de schaduw van Roméo Elvis, Zwangere Guy en TheColorGrey, dit jaar, op 30 juni op Couleur Café, wordt ze er zélf een van de uithangborden van.

***

Anno 2018 gaat het Blu Samu voor de wind, maar dat is ooit anders geweest. Ze kwam ter wereld in Borgerhout, maar werd als baby door haar Portugese moeder naar Santa Maria de Lamas gestuurd, een dorpje op zo'n dertig kilometer van Porto, waar haar oma, tantes en ooms wonen. Ze beleefde er een gelukkige tijd, tot ze, op haar zesde, terug naar België moest, met alle aanpassingsproblemen van dien.

'Ik herinner me er minder van dan ik zou willen, maar het was fijn opgroeien in Portugal', zegt ze. 'Ik kan me nog zo voor de geest halen hoe ik elke dag gewekt werd door de zon, van mijn oma warme melk en toast kreeg en te voet naar school werd gebracht. Er was altijd zon, er werd altijd gelachen. Terug in België kwam ik in een andere omgeving terecht. Dat was eng, op die leeftijd. Temeer omdat de meeste kinderen op school bepaald niet mals waren voor nieuwelingen, en dan was ik nog een buitenlander ook. Ik kwam elke dag huilend aan. Ook in het middelbaar ging het me allemaal niet goed af. Ik hopte van school naar school, van Sint-Aloysius naar Pius X en van de Kunsthumaniora naar het Sint-Lievenscollege. Op die laatste school studeerde ik verkoop en etalage, en zat ik in de klas met Coely. Zij was de enige met wie ik overweg kon, omdat ze net als ik een moeilijke jeugd had gehad. Onze vriendschap heeft zich daar gevormd. Elke keer als we elkaar zien - onlangs heb ik nog twee keer voor haar geopend in De Roma - voelt het alsof we weer zestien zijn.'

Ook de relatie met haar moeder verliep moeizaam: 'Wij waren een arm gezin. Mijn ma werkte elke dag van 's ochtends tot 's avonds laat om de schuldenberg die ze had te kunnen afbetalen. Ze kwam altijd uitgeput en vol stress thuis, wat maakte dat ze superstreng voor me was. Van het minste lawaai of het kleinste beetje rommel werd ze boos, laat staan dat ze de energie had om de projecten waar ik mee bezig was of mijn aspiraties te aanhoren. Dat leidde tot conflicten, ik voelde me niet veilig bij haar. Mijn moeder was de persoon die ik het liefst zag en het hardst vreesde tegelijk. Onze relatie is er pas beter op geworden toen ik 20 of 21 was.'

Blu Samu stopte vroegtijdig met school en zocht haar toevlucht in de muziek. ' Fuck it, dacht ik, muziek is wat ik wil doen. Ik ging werken en tussendoor zong ik, schreef ik slampoetry. Maar dat werkte allemaal niet echt voor mij, ik miste iets. En toen, op mijn negentiende, schreef ik mijn eerste raptekst. Ik had meteen door: damn, this is it!'

Al snel sloeg ze de handen in elkaar met haar toenmalig lief Louis Wouters, die u kunt kennen onder zijn hiphopalias Luie Louis. 'I dated the shit out of that guy', lacht ze. 'Ook muzikaal hadden we een geweldige klik. Ik hield van zijn producties, hij vond mijn teksten heel écht. We hebben samen Blue (2015) gemaakt, een ep waar je mijn Portugese ziel in herkent. De saudade zit er heel hard in. Dat was het officieuze begin van Blu Samu.'

Maar toen ze na twee jaar uit elkaar gingen, vond Blu Samu het tijd om andere oorden op te zoeken. 'Ik was ongelukkig in Antwerpen, had er niks meer te zoeken. Ik heb het er moeilijk gehad op school, thuis. Antwerpen was dikke miserie, en dus had ik nood aan een nieuwe omgeving. Ik wist dat er nog een kamer vrij was bij de mannen van Le 77, die ik kende via een gezamenlijke vriendin en met wie ik weleens gejamd had. Toen ik vroeg of ik niet bij hen mocht komen inwonen, antwoordden ze: "Dat wij het met jou zullen uithouden, staat vast. De vraag is of jij dat ook met óns kunt." (lacht) Het bleek best mee te vallen, met al die mannen - ze zijn met vijf - onder één dak. Het zijn open, attente, ja, zelfs gevoelige jongens.'

'Gorik (Van Oudheusden, de echte naam van Zwangere Guy, nvdr.) heb ik leren kennen toen hij in de studio langskwam om mee te rappen op Bawlerangers, een track op de laatste Le 77-plaat. "Wil jij ook geen verse doen?" vroeg Félé van Le 77 me. Waarop Gorik: "Kan zij dat? Dat wil ik dan nog weleens zien." Zodra ik mijn ding begon te doen, was Gorik méé. "Alright, " zei hij , "Blu is in the crew!"'

Blue Samu

Echte naam: Salomé Dos Santos Ataide Magalhaes.

Geboren in Borgerhout, opgegroeid in het Portugese Santa Maria de Lamas, nu woonachtig in Brussel.

Schrijft haar eerste raptekst op haar negentiende.

Te horen aan de zijde van Luie Louis, Le 77 & Zwangere Guy, Swing en Piano Club.

Brengt zelf de ep Blue (2015) en de singles I Run (2017) en Sade Blu (2018) uit.

Heeft al in het voorprogramma van Coely, de Britse rapper-zangeres IAMDDB en de Argentijnse r&b- en soulstem Nathy Peluso gestaan.

Verklaart haar artiestennaam als volgt: 'Blauw is mijn lievelingskleur, omdat die me doet denken aan vrijheid, de oceaan, Portugal. En Samu is gewoon weird, catchy shit die op niets slaat maar wél goed klinkt.'

***

Blu Samu is een hiphopchick die haar mannetje kan staan, zoveel is duidelijk. En hoewel ze vorig jaar nog de enige vrouw tussen al dat Niveau 4-geweld was, krijgt ze straks op Couleur Café de steun van Martha Canga Antonio, de hoofdrolspeelster van Adil en Bilalls Black (2015), die met Soul'Art haar eigen hiphopgroep runt. Is de tijd dat vrouwen ondervertegenwoordigd waren in het wereldje voorbij?

'Absoluut', zegt Blu Samu zonder verpinken. 'Er zijn altijd veel vrouwen geweest in de hiphop. En dat er vandaag talent te over is, is onlangs nog gebleken op La Belle Hip Hop, een festival in de Botanique ter ere van vrouwelijke rap. Niks dan sterke vrouwen daar. Ik heb er meisjes uit Egypte en Iran bars zien spitten dat het een lieve lust was. En Pinqy Ring, uit LA, moet zowat de meest ballsy mc zijn die ik ken. Heel mooi om te zien.

'Weet je, alles heeft te maken met waar de media hun aandachtspunt van maken', besluit ze. 'We leven tegenwoordig in een tijd waarin vrouwen meer en meer in de spotlights gezet worden, en dat is keigoed - thank you, media! Het is nu aan ons om daar gebruik van te maken, en zo dat stomme idee als zou er geen gelijkheid in de hiphop zijn de wereld uit te helpen. Want er ís gelijkheid, toch zeker in de Brusselse scene. Ik heb hier de grootste macho's uit de rap leren kennen, en geen enkele van hen heeft mij ooit scheef bekeken of minder behandeld. Het is belangrijk dat wij dat ook laten zien aan de rest van de wereld. Stop bitching, get your hands together and do your shit! (lacht)'

Blu Samu

23/6 op Fire Is Gold, 30/6 op Couleur Café, 6/7 op Les Ardentes, 13/7 op Dour, 18/7 op Boomtown en 9/8 op de Lokerse Feesten.


Moka

De nieuwe ep verschijnt op 29/6 via Labrique/PIAS.