Toen dit blad vorig jaar op zoek ging naar de grootste nog actieve Amerikaanse regisseur moest Steven Spielberg het in de halve finales afleggen tegen Martin Scorsese. 'Logisch', dachten de cinefiele diehards toen, met dat verschil dat Spielberg qua puur cinematografisch talent eigenlijk amper moet onderdoen voor Marty. Als er al een verschil is tussen de twee New-Hollywoodgiganten, dan is het dat Scorsese meer de auteurs- dan de entrepreneurskant van het filmbedrijf incorporeert, terwijl Spielberg in tegenstelling tot de consequentere Scorsese ook wel eens uit de bocht durfde te vliegen.
...

Toen dit blad vorig jaar op zoek ging naar de grootste nog actieve Amerikaanse regisseur moest Steven Spielberg het in de halve finales afleggen tegen Martin Scorsese. 'Logisch', dachten de cinefiele diehards toen, met dat verschil dat Spielberg qua puur cinematografisch talent eigenlijk amper moet onderdoen voor Marty. Als er al een verschil is tussen de twee New-Hollywoodgiganten, dan is het dat Scorsese meer de auteurs- dan de entrepreneurskant van het filmbedrijf incorporeert, terwijl Spielberg in tegenstelling tot de consequentere Scorsese ook wel eens uit de bocht durfde te vliegen. Wie 'Spielberg' zegt, zal alvast in geen geval spontaan denken aan 1941, een oorlogsfarce die in 1979 zijn eerste flop bleek en zo knudde is dat je jezelf afvraagt waarom Spielberg, wiens vermogen op 3,6 miljard dollar wordt geschat, niet alle nog bestaande kopijen opkocht en vernietigde. Sterker nog: op de Steven Spielberg Director's Collection, een nieuwe, fraai verpakte verzamelbox met daarin acht van zijn Universalfilms, vind je zelfs een digitaal gerestaureerde versie van deze laagvlieger, al blijft het voor de Spielbergexegeten een interessante case study en voor zijn criticasters een bewijs dat zijn talent en commerciële flair nooit in evenredigheid met zijn gevoel voor goede smaak zijn geweest. Gelukkig is het de enige fausse queue van deze collectie, die - abstractie makend van middelmatig vertier als Always (1989) en The Lost World (1997) - enkele van de onbetwiste pieken uit zijn oeuvre en bij uitbreiding de moderne blockbustercatalogus bevat. Zo blijft Spielbergs allereerste bioscoopfilm Duel (1971), gedraaid op zijn 26e op amper dertien dagen tijd voor een schamele 30.000 dollar, een van de meest intense road thrillers ooit gemaakt, een film waarna je nooit nog zonder angst in de koplampen van een truck kunt staren. En hoe vaak je Jaws ondertussen ook hebt gezien, na enkele minuten muteert dat drijvende stuk plastic toch weer in een angstwekkende mensenhaai en doen de twee noten van John Williams - da-dum... da-dum... da-dum... da-dum... - de haren opnieuw te berge rijzen. Bovendien is er zelfs in deze Playstationdictatuur nog steeds geen kind ter wereld - jong of oud - dat niet zit te duimen voor E.T.: The Extra Terrestrial (1982) wanneer die naar zijn moederplaneet terug wil. Of dat de vibratie niet voelt wanneer de digitaal tot leven gewekte T-Rexen van Jurassic Park (1993) hun hongerige muil opentrekken. Om maar te zeggen: Marty mag dan zijn Mean Streets en Raging Bulls hebben, ook in Spielbergs output voor Universal, de studio waar zijn epische filmavontuur begon, vind je superieure cinema waar de tijd zijn tanden op stukbijt, iets wat deze Director's Collection, met daarin ook een mooi boekje met quotes, foto's en storyboards, nog maar eens onderstreept. 'I dream for a living' is het citaat dat op de achterkant van deze box staat geschreven, en elke cinefiel kan alleen maar dankbaar zijn dat hij met Spielberg mag meedromen. STEVEN SPIELBERG DIRECTOR'S COLLECTION **** Duel / The Sugarland Express / Jaws / 1941 / E.T. / Always / Jurassic Park / The Lost World Universal / Blu-ray DAVE MESTDACH