'Een marteling!' 'Een aanranding!' 'Brain-freezing!' 'God help us all!' Zelfs de Amerikaanse pers boorde de vierde Transformers-film van Michael 'er kan nooit genoeg ontploffen' Bay de grond in. De waarschuwingen vielen in dovemansoren. Alleen al aan bioscooptickets bracht Transformers: Age of Extinction wereldwijd meer dan een miljard dollar op. Niemand deed beter. De top vijf bestaat volgens de website Box Office Mojo verder uit: Guardians of the Galaxy, Malef...

'Een marteling!' 'Een aanranding!' 'Brain-freezing!' 'God help us all!' Zelfs de Amerikaanse pers boorde de vierde Transformers-film van Michael 'er kan nooit genoeg ontploffen' Bay de grond in. De waarschuwingen vielen in dovemansoren. Alleen al aan bioscooptickets bracht Transformers: Age of Extinction wereldwijd meer dan een miljard dollar op. Niemand deed beter. De top vijf bestaat volgens de website Box Office Mojo verder uit: Guardians of the Galaxy, Maleficent, X-Men: Days of Future Past en Captain America: The Winter Soldier. Een sprookje en vier films over superhelden. In de top tien staat maar één film die geen spin-off, sequel of adaptatie is: Interstellar, het zich in wormgaten wurmende ruimte-epos van Christopher Nolan. In de top twintig staan verder nog Noah (17), het Bijbelepos van Darren Aronofsky en Gone Girl (19), de huwelijksthriller van David Fincher. Al de rest mikt op een jeugdig publiek. Gevaar voor een eenzijdig aanbod is er niet. Leviathan, The Selfish Giant, 12 Years a Slave, Ida, The Grand Budapest Hotel, Her, Under the Skin, Deux jours, une nuit, Boyhood, Winter Sleep: er zijn meer mature films dan er vrije tijd is om ze te bekijken. De cijfers van de wereldwijde box office zijn om een andere reden zorgwekkend. Ze suggereren dat bioscopen crèches voor veertienplussers zijn geworden of pretparken voor tieners en twintigers die overdonderd willen worden. De minder jongeren genieten nog wel van films, maar niet noodzakelijk in de bioscoop. Er zijn alternatieven die minder geld en moeite kosten. In een bioscoop kan de kijkervaring intenser zijn, maar die meerwaarde verdampt in een luidruchtige zaal waar de popcorn in het rond vliegt en de oplichtende smartphones een ongewenst lichtspel vormen. Het kan anders. 'Beeld is zo alomtegenwoordig. Er is zoveel copy-paste. Je kunt film bekijken op een telefoon, een tablet, een computer, een tv, een bioscoopscherm', zegt Bas Devos, die met het knappe Violet een film afleverde die slechts in de bioscoop volledig tot zijn recht komt. 'In die storm kan de bioscoop een plaats zijn waar je samenkomt, tot rust komt en je afsluit van de buitenwereld om alle aandacht te schenken aan wat je te zien krijgt. Ik zou het met een eucharistieviering durven te vergelijken.' Wordt de bioscoop van morgen een pretpark en/of een kerk? NIELS RUËLL