THE GRANDMASTER

We hebben er akelig lang op moeten wachten - de openingsfilm van deze Berlinale werd twee jaar geleden al in Cannes verwacht - maar eindelijk is hij er: Wong Kar-wais biopic over Yip Man, de mythische wing chung-meester die Bruce Lee indertijd de kneepjes van de krijgskunst leerde. 'Een visueel festijn vol lyrische scènes over liefde, verlies en het voortschrijden van de tijd', jubelde Twitch na de wereldpremière in Hongkong twee maanden geleden, al is dat sowieso het minste wat je mag verwachten van Wong, dit jaar juryvoorzitter en maker van parels als Chungking Express, Happy Together en In the Mood for Love.
...

We hebben er akelig lang op moeten wachten - de openingsfilm van deze Berlinale werd twee jaar geleden al in Cannes verwacht - maar eindelijk is hij er: Wong Kar-wais biopic over Yip Man, de mythische wing chung-meester die Bruce Lee indertijd de kneepjes van de krijgskunst leerde. 'Een visueel festijn vol lyrische scènes over liefde, verlies en het voortschrijden van de tijd', jubelde Twitch na de wereldpremière in Hongkong twee maanden geleden, al is dat sowieso het minste wat je mag verwachten van Wong, dit jaar juryvoorzitter en maker van parels als Chungking Express, Happy Together en In the Mood for Love. Sinds hij zijn pensioen heeft aangekondigd, is er geen houden meer aan Steven Soderbergh. Amper acht maanden na zijn strippersdrama Magic Mike, twaalf na zijn knokfilm Haywire en zestien na zijn pandemiethriller Contagion heeft de Amerikaanse beeldenstormer alweer een nieuwe langspeler klaar. In zijn (voorlopig) laatste bioscoopfilm - enkel de HBO-biopic over Liberace staat nog op zijn todolijstje - schakelt Soderbergh in suspensemodus voor een farmaceutische thriller over een jonge vrouw (Rooney 'Girl with the Dragon Tattoo' Mara) die aan de pillen raakt wanneer haar man (Channing Tatum) uit de gevangenis wordt ontslagen. Pills, thrills and bellyaches, met Jude Law als perfide psychiater. Lauwe kritieken, een nog lauwere box office en geen enkele Golden Globe- of Oscarnominatie: in de States waren ze niet meteen wild van Gus Van Sants nieuwe film, al kan dat - herinner u Gerry, Last Days, Paranoid Park en andere 'rare' creaties - evengoed een gunstig voorteken zijn. In de hoofdrollen herkent u Matt Damon en John Krasinski, die ook het script schreven, gebaseerd op een kortverhaal van Dave Eggers. Dat speelt zich af in een plattelandsdorpje waar een executive (Damon) locaties komt scouten waar naar schaliegas kan worden geboord, maar daarbij op felle tegenstand stuit van een lokale ecoridder (Krasinski) en zijn eigen sputterende geweten. There will be grief!Na Isabelle Adjani is het de beurt aan Juliette Binoche om in de huid te kruipen van Camille Claudel, de beroemdste beeldhouwster die Frankrijk ooit heeft voortgebracht. Of het een brave kunstenaarsbiopic of chic Binoche-vehikel wordt, valt te betwijfelen. In de regiestoel zit immers Bruno Dumont, maker van controversiële parabels als La Vie de Jésus en Flandres, bekend en berucht voor zijn spartaans sobere stijl en zwaarmoedige temperament. Dumont en Binoche? Mocht er een prijs voor het minst voor de hand liggende duo bestaan, dan mag die nu al worden uitgereikt. Shia LaBeouf krijgt het in deze romantische misdaadthriller niet met buitenaardse robotten of ontembare nymfomanes, maar wel met Mads Mikkelsen aan de stok. De stoere Deen uit A Royal Affair en Jagten speelt een psychotische maffiabaas die het maar matig apprecieert dat zijn jonge echtgenote (Evan Rachel Wood) met een Joe Shmoe als LaBeouf aanpapt, met alle noodzakelijke moordplannen van dien. Denk aan Kiss, Kiss, Bang, Bang met een modern filmnoirhoedje op, debutant Fredrik Bond in de regiestoel, Project X-planner Matt Drake als scenarist en die rosse uit Harry Potter - Rupert Grint - als sidekick. Denis Diderots 18e-eeuwse brievenroman La Religieuse werd al verschillende keren verfilmd, in 1966 onder meer door nouvelle-vaguemeester Jacques Rivette met Anna Karina als non tegen wil en dank. In deze nieuwe adaptatie van Guillaume Nicloux is het de achttienjarige Brusselse Pauline Etienne die tegen haar zin en onder impuls van haar bourgeoisfamilie het klooster ingestuurd wordt, met Isabelle Huppert als (lesbische) moeder-overste. Wordt het opnieuw een schandaalhit zoals Rivettes in gaullistisch Frankrijk zelfs enige tijd verboden versie? Of wordt het een braaf bidprentje over devotie onder dwang? Laat ons bidden dat het vooral een goede film wordt. Nadat hij ongegeneerd heeft ingezoomd op sekstoerisme in Hope en religie grijnzend aan het kruis nagelde in Faith laat de Oostenrijkse zedeninquisiteur Ulrich Seidl zijn camera nu los op dikke tienermeisjes en vadsige venten. In het slotstuk van zijn Paradise-trilogie volgen we een dertienjarig meisje dat tijdens de zomer op dieetkamp trekt en daar troost vindt in de armen van een veertig jaar oudere opzichter. Een donkere shocker over manipulatie met pedofiele trekjes? Of een bitterzoet portret van twee geblutste zielen? Aan Seidl - de eerste regisseur sinds Krzysztof Kieslowski die binnen een en hetzelfde jaar voor Cannes, Venetië en Berlijn werd geselecteerd - om straks het onthullende antwoord te formuleren. In de jaren zeventig ging Linda Lovelace diep, héél diep, om mannen te behagen, zeker haar eigen man: de gewelddadige Chuck Traynor, die haar de adult entertainment-industrie in dwong. Hoe diep precies krijg je te zien in deze biopic van Rob Epstein en Jeffrey Friedman (makers van de Oscarwinnende docu's The Life and Times of Harvey Milk en Common Threads) over de in 2002 overleden pornoster tegen wil en dank, de fellatio-koningin uit XXX-klassieker Deep Throat (1972). Amanda Seyfried kruipt in de huid van de loslippige Linda en Peter Sarsgaard in die van haar loshandige vent. Sharon Stone incarneert mama Lovelace en James Franco trekt de pyjama van Playboy-baas Hugh Hefner aan. Boogie Nights with a vengeance. Hoe zou het nog zijn met Jesse en Celine, de would-be lovers uit Richard Linklaters romantische praatfilms? Achttien jaar nadat ze elkaar tegen het lijf liepen in Wenen - herinner u Before Sunrise - en negen jaar nadat ze elkaar nog eens tegenkwamen in Parijs - in Before Sunset was dat - ontmoetten ze elkaar opnieuw, deze keer in Athene. Is Jesse nog steeds een succesvol schrijver en strijdt Celine nog altijd voor een beter milieu? Of kampen de twee, nu ze in hun forties zijn, met een midlifecrisis en is de chemie van weleer verdwenen? Ontdek het in deze threequel, waarin Ethan Hawke en Julie Delpy al pratend, lachend, huilend en zuchtend een etmaal volmaken in de schaduw van de Akropolis. Zoals steeds zet de Berlinale in zijn retrospectieve luik grote filmmakers uit het verleden in de kijker. Dit jaar is dat de inmiddels 87-jarige Franse filosoof, journalist en documentairemaker Claude Lanzmann, vooral bekend van zijn indrukwekkende, bijna tien uur durende en enkel uit mondelinge getuigenissen opgebouwde Holocaustdocumentaire Shoah (1985). Lanzmann, die na de oorlog samen met Jean-Paul Sartre en Simone de Beauvoir het tijdschrift Les Temps Modernes oprichtte, krijgt straks een ere-Gouden Beer voor zijn steeds ethische oeuvre over geweld, antisemitisme en de rol van cinema als historisch document. DOOR DAVE MESTDACH