Terwijl in Nederland de cabaretiers over elkaar buitelen om een eindejaarsconference te maken - in 2018 alleen al waren er vier - is het genre bij ons altijd in handen geweest van enkele dapperen. Een kwarteeuw Geert Hoste, vijf voorstellingen van Raf Coppens en tien keer Michael Van Peel die het jaar overleeft: dat is het wat betreft tv-conferences. Toen die laatste in november aankondigde met zijn eindejaarsshows te stoppen, bood zich ook niet meteen een opvolger aan.

Maar Canvas, dat Van Peels voorstellingen uitzond, zocht en vond met Kamal Kharmach een nieuwe nar voor oudejaarsavond. De Antwerpenaar stak voor het eerst de neus aan het venster in de finale van Humo's Comedy Cup 2014 en dook op in spelprogramma's als De drie wijzen en De allesweter. Zijn eerste solovoorstelling De schaamte voorbij speelde hij inmiddels honderd keer, uitzonderlijk voor een debuutvoorstelling.

De comedian spreekt over een droom die uitkomt. 'Raf Coppens en Geert Hoste waren de eerste comedians die ik heb leren kennen en op Michael ben ik artistiek verliefd sinds zijn fantastische routine over de Turnhoutsebaan in Borgerhout, waar iedereen volgens hem dubbel parkeert', herinnert Kharmach. 'Ik ben er ook best trots op dat ik de eerste comedian met Marokkaanse roots ben in de Benelux die een eindejaarsconference mag doen. Zelfs iemand als Najib Amhali (Nederlandse topcomedian, nvdr.) heeft er nog nooit een gemaakt.'

Geen grote meningen

Kharmach is niet de enige komiek met eindejaarsplannen, want ook Bert Gabriëls bereidt een conference voor. Het is niet de eerste keer dat Gabriëls, een jurist van opleiding, met de actualiteit aan de slag gaat. Hij schreef opiniestukken voor verschillende media, waaronder Knack.be, en heeft het in zijn laatste voorstelling Gelukzoeker uitgebreid over de vluchtelingencrisis.

Maar een conference schrijven is toch nog wat anders, hebben hij en Kharmach al gemerkt. Vooral het moordende tempo en de vluchtigheid van actuele humor, waar Michael Van Peel in interviews meer dan eens op vloekte, houden de twee debutanten momenteel in hun greep.

'Ik doe nu elke maand een kleine conference als oefening, maar mijn moppen uit januari heb ik al mogen weggooien', zegt Gabriëls .'Het kortetermijngeheugen van de mensen is echt kort', beaamt Kharmach. 'Je zou ervan schrikken hoeveel uitleg ik nu al moet geven bij Melikan Kucam of Operatie Schone Handen. Ik kan dan nu wel grappen bedenken over hoe Theo Francken met Dries Van Langenhove een concurrent heeft gekregen die knapper en jonger is en meer haar heeft, maar als Francken binnen een maand de verkiezingen met gemak wint, kan die grap de vuilbak in.'

Beide comedians lezen zich dezer dagen te pletter in de dagelijkse toevloed aan kranten en magazines. 'Ik probeer mij meer te focussen op de populaire media', zegt Kharmach. 'Zij hebben in mijn ogen beter door wat er bij de Vlaming leeft dan de kwaliteitskranten en -tijdschriften. Als ik moppen begin te vertellen op basis van wat ik gelezen heb in de Knack, zie ik het publiek denken: bon, en wanneer begin je nu grappig te zijn? Ik laat mij dicteren door wat de man in de straat belangrijk vindt, niet door mijn eigen interesses. Van mij zal je geen grote meningen of analyses op het podium horen, zoals Michael die wel heel sterk kon brengen. Het laatste wat ik wil, is voor mijn publiek bepalen hoe het over iets moet denken.'

Bij Gabriëls lijken de media bijna een onderwerp op zichzelf te zullen worden. 'Ik probeer nu uit de kranten de verkiezingsprogramma's van de verschillende partijen af te leiden, maar dat is onbegonnen werk', zegt hij. 'Heel veel politici vertellen weinig over concrete programmapunten en veel journalisten focussen daar niet op, wellicht omdat ze weten dat die programma's toch nooit worden gerealiseerd. Maar als nieuwsvolger blijf je wel gefrustreerd achter, omdat je op het einde niet weet wat je wil weten.'

In kostuum of niet?

Kharmach gaat met zijn show, die Mag ik even? heet, duidelijk voor een lichtere toon dan Van Peel. 'Ik sluit een contract af met het publiek waarin maar twee regels staan: ze moeten lachen tijdens de show en zich goed voelen achteraf. Boven alles wil ik entertainen. Dat betekent niet dat er geen ruimte is voor een groter verhaal. Ik voel nu al aan dat 2019 het jaar van de school zou kunnen worden: terwijl pubers protesteren voor het klimaat, gedragen onze politici zich als schoolkinderen. Neem nu die Twitter-rel tussen Gwendolyn Rutten en Theo Francken waar ze Donald Trump hebben bijgesleurd of die Game of Thrones-poster die zowat elke partij al eens heeft nagemaakt.'

Ook Gabriëls begint stilaan te denken aan een rode draad. 'Niet gemakkelijk, want in essentie is stand-up daar niet bij gebaat. Het siert Michael dat hij die er wel altijd mooi kreeg ingefietst', zegt hij.

Blijft nog de vraag of Gabriëls en Kharmach ook vestimentair de lijn van Geert Hoste en Michael Van Peel - lees: strak in het pak - zullen volgen. 'Dat hangt van mijn gewicht af', lacht Kharmach, die ooit in één jaar tijd 120 kilogram verloor, maar een deel van die kilo's er weer zag bijkomen. 'Als mijn boobies te fel uitpuilen, kies ik voor een andere outfit, maar ik heb mijn manager al moeten beloven dat ik scherper zal staan tegen het einde van het jaar.' Gabriëls heeft er naar eigen zeggen nog niet over nagedacht: 'Maar voor de feestdagen mag het natuurlijk wat meer zijn. Proper geschoren, eens naar de coiffeur en wie weet een strikje.'

Voor de liefhebbers van het genre: naast de twee nieuwe conferenciers plant ook Xander De Rycke een nieuwe editie van Houdt het voor bekeken. Stijn Meuris, die de afgelopen drie jaar telkens afsloot met zijn Tirade, laat aan Knack Focus weten minstens een jaartje over te slaan om zich toe te leggen op onder meer de reünie van Noordkaap. 'Maar de vierde Tirade komt er sowieso', zegt hij.

Bert Gabriëls speelt de laatste Gelukzoeker op 23 mei in Berchem en een verkiezingsconference op 19 mei in de Arenbergschouwburg (Antwerpen). De speeldata van zijn Eindejaarsconference staan op zijn website.

Kamal Kharmach speelt nog enkele keren De schaamte voorbij. De speeldata, ook voor Mag ik even?, staan op zijn website.

Oorspronkelijk stond in dit artikel dat de conference van Kamal Kharmach Als ik even mag zal heten. Dat moest Mag ik even? zijn. Onze excuses.