FILM: *** EXTRA'S:*(GREEN COW)

Met de acht films die hij tussen 1954 en 1976 regisseerde, werd Valerio Zurlini nooit een ronkende naam als Fellini, Antonioni of Visconti. Nu is hij een van de vergeten figuren van de gloriedagen van de Italiaanse cinema. Gevoelens van spijt en melancholie, verlangen naar de onschuld van een onherroepelijk verleden overheersen al zijn films. Ook The Professor, waarin Alain Delon als uitgebluste intellectueel het geestelijk failliet van de generatie van veertigers incarneert.

De Franse ster speelt een getormenteerde literatuurprofessor die in een lyceum in Rimini een zieke collega komt vervangen en zich algauw onweerstaanbaar aangetrokken voelt tot een van zijn mooie studentes (Sonia Petrova), een meisje waar zo'n tristesse van uitgaat dat hij er zelf kapot van is. Wanneer hij ontdekt dat ze ondanks haar jeugdige leeftijd al een duister verleden met zich meesleept, wil hij absoluut haar reddende engel spelen.

Veel plot is er niet, des te meer noodlottige sfeer die in je kleren kruipt. Hier geen zonnig en opgewekt Italië, maar een grauwe en grijze havenstad waar het altijd regent en waarin de lege straten en pleinen een vervreemding uitstralen verwant aan de metafysische schilderijen van Giorgio de Chirico. Zurlini was een kunstkenner en de blik waarmee Delon hier een fresco van Pierro della Francesco bewondert, zegt meer over zijn tot falen gedoemd streven naar schoonheid en zuiverheid dan welke dialoog ook.

De rol van de melancholische prof die gelaten zijn ondergang tegemoet gaat, is Delon op het lijf geschreven, wat het des te jammerder maakt dat zijn samenwerking met Zurlini een bittere nasmaak kreeg. Delon, die tevens producent was, bracht de film in Frankrijk uit in een fel ingekorte versie (die ook in België werd vertoond) waar de regisseur zich van distantieerde. Fundamentele scènes sneuvelden waardoor de rol van Léa Massari (als Delons wanhopige echtgenote) schier onbegrijpelijk werd en ook de spirituele dimensie van de film de mist inging. Ondanks de Engelse titel The Professor is het wel degelijk de originele Italiaanse versie (met als officiële titel La prima notte di quiete) die nu op dvd verschijnt. Waardoor deze lange tijd verloren klassieker nu ook op zijn volle waarde getaxeerd kan worden.

(P.D.)