Het shot

Roger Thornhill (Cary Grant) rent voor zijn leven, weg van het moordzuchtige sproeivliegtuig dat achter zijn rechterschouder opduikt. Ze zitten samen gevangen in het sleutelbeeld uit een negen minuten durende masterclass in suspense, die zich nu eens niet onder een lantaarnpaal in een donkere grootstad afspeelt, maar wel op een open veld bij klaarlichte dag. Is getekend: Alfred Hitchcock.

Het ontstaan

Hitchcock wilde na het donkere Vertigo (1958) iets 'leuks, opwindends en vrij van symboliek' en kwam nauwelijks een jaar later aanzetten met North by Northwest. Hoewel de film ook een pak lichter van toon is dan Psycho (1960) en The Birds (1963), blijft hij nooit onvermeld als de écht grote films van de meester worden opgesomd. Terecht: wie anders dan Hitch kon een publiek doen geloven dat superster Cary Grant nog voor halfweg het loodje zou leggen? Hij mag het zelf uitleggen.

De meester

Hitchcock: 'Wanneer je zegt dat Cary Grant zo vroeg in de film niet kan sterven, is dat een logische gedachte. Maar de film moet sterker zijn dan logica. Ik vervang de woorden in die scène door de taal van de camera. De expressie, het gebruik van de afmetingen van het beeld en de tegenstelling tussen verschillende stukken film om emoties op te roepen maken het spannend. Dit kun je zo sterk maken dat mensen niet meer logisch nadenken.' De nadruk op het visuele geldt voor de hele film. North by Northwest lijkt op het eerste gezicht misschien een gladde blockbuster, maar hij behoort tot Hitchcocks radicaalste werk.

Hommage

Je kunt geen reeks over iconische filmshots maken en Alfred Hitchcock niet aan bod laten komen, maar er eentje kiezen is de hel. Er is het beeld van de schreeuwende Janet Leigh, maar de douchescène uit Psycho heeft met 78/52 (2017) al een hele documentaire gekregen. Op de tweede plaats komen na rijp beraad Cary Grant en zijn vliegtuig, nog voor de long takes in Rope (1948), de interieurshots in Rebecca (1940), de trappenscène in Notorious (1946), de dolly zoom in Vertigo of Tippi Hedrens telefooncel in The Birds. Als u die allemaal nog eens wilt terugzien: wie houdt u tegen?