TEJU COLE

Half Amerikaan, half Nigeriaan én amateurfotograaf. Dat laat zich merken in zijn fascinerende debuutroman Open stad, waarin Jules, een wetenschappelijk medewerker verbonden aan een psychiatrische instelling, urenlang door New York flaneert. Zijn dwaaldrang is schijnbaar doelloos, maar levert wel beeldrijk proza op - het hele boek lijkt een aaneenrijging van losse observaties, maar onder de beschrijvingen broeit onrust en Cole laat het aan de lezer om de rode draden met elkaar te ve...

Half Amerikaan, half Nigeriaan én amateurfotograaf. Dat laat zich merken in zijn fascinerende debuutroman Open stad, waarin Jules, een wetenschappelijk medewerker verbonden aan een psychiatrische instelling, urenlang door New York flaneert. Zijn dwaaldrang is schijnbaar doelloos, maar levert wel beeldrijk proza op - het hele boek lijkt een aaneenrijging van losse observaties, maar onder de beschrijvingen broeit onrust en Cole laat het aan de lezer om de rode draden met elkaar te verbinden. Cole won met zijn roman dan ook terecht de PEN/Hemingway Award. Harbach is een van de stichters van het literaire blad n+1, dat al voor menige controverse zorgde in de VS. Zo noemden ze het instituut The Paris Review 'dood' en ook het populaire tijdschrift McSweeney's kreeg een veeg uit de pan. Dat mag als je negen jaar lang werkt aan je debuutroman en daarmee een instantklassieker aflevert. De kunst van het veldspel volgt de opmars van een jonge honkbalspeler die ingelijfd wordt door een klein college. Vooral de verschillende figuren in die academische microwereld weet Harbach zo levendig te schetsen dat je ze tijdens de lectuur als vrienden gaat beschouwen. Raspaardje uit de McSweeney's-stal. Overblufte vorig jaar iedereen met zijn debuutroman De instructies - dertienhonderd pagina's volgestouwd met joodse exegese, pre-puberromantiek en zoveel bruut geweld dat Fight Club wel een Studio 100-pretpark lijkt - en gaf de concurrentie het nakijken in de sprint met zijn verhalenbundel Hot Pink. Vooral de verscheidenheid aan stijlen dwingt respect af: van Palahniuk-horror over ingetogen dialogen die oprecht ontroeren tot typografische experimenten en one-page stories - Levin beheerst het allemaal. Voorlopig enkel verkrijgbaar in het Engels, maar wel in verschillende babykleurtjes. Niet nieuw, maar oud en uitgerangeerd kun je hem bezwaarlijk noemen. Hij toonde zich al bij herhaling een betrokken auteur: hij publiceerde interviews met onterecht terdoodveroordeelden en in zijn roman Zeitoun - die verfilmd zal worden door Jonathan Demme - onderzoekt hij onderhuids racisme tegen de achtergrond van een overspoeld New Orleans. In het dit jaar verschenen Hologram voor de koning kruipt hij in de huid van een reclameboy die de woestijn intrekt en met elke verkooppitch zich dieper vastgraaft. Hilarisch én tragisch tegelijk. Prachtig uitgegeven bij Lebowski: de pinkelende kaft past zo onder de kerstboom. DOOR RODERIK SIX