Is Uptown Funk een hommage of diefstal?

18/11/16 om 13:04 - Bijgewerkt om 13:06

Is 'Uptown Funk' van Mark Ronson en Bruno Mars plagiaat? Dat zal de rechter moeten uitmaken. De zaak toont in elk geval aan dat de grens tussen hommage en diefstal steeds vager wordt.

Is Uptown Funk een hommage of diefstal?

Bruno Mars © Koen Keppens

Is Uptown Funk plagiaat van Young Girls, een single uti 1983 van de funkband Collage? Over die vraag mag een Amerikaanse rechter zich binnenkort buigen. Volgens de aanklagers hebben Bruno Mars en Mark Ronson onder andere leentjebuur gespeeld voor de 'onderscheidbaar funky en specifiek getimede gitaarriffs, de quasi identieke basnoten, het ritme, de structuur en het aanzwellen van de blazers en synthesizers.' Hieronder kunt u zelf oordelen of dat klopt.

Muzikanten die hun eigen song herkennen in Uptown Funk is niets nieuws. Eerder dit jaar claimde The Sequence dat de wereldhit een doorslagje was van hun Funk You Up uit 1979. Vorig jaar beweerde The Gap Band dat Mars en Ronsoon wel heel goed hadden geluisterd naar Oops Up Side Your Head. Zij kregen achteraf credits als medeschrijvers van Uptown Funk.

Inderdaad, de gelijkenissen tussen al die nummers zijn treffend: een funky ritmesectie en veel blazers, meestal aangevuld met achtergrondkoortjes. Maar zo zijn er nóg veel meer nummers. Voor wie dat niet gelooft: graaf eens in de discografie van Kool & The Gang of Earth Wind and Fire.

De vraag rijst dan waar een hommage aan een specifieke stijl band eindigt en waar plagiaat begint en, zo ja, hoe de copyrightwetten daarmee moeten omgaan. Populaire muziek recyclet zichzelf steeds meer, terwijl intellectueel eigendom als inkomstenbron steeds belangrijker wordt in de muziekindustrie, zegt professor communicatie Kembrew McLeod van de universiteit van Iowa in een interview met muzieksite Pitchfork. 'We evolueren naar een situatie waarin mensen vervolgd worden omdat ze een stijl imiteren.'

Dezelfde bedenking dook al op toen Robin Thicke en Pharrell Williams vorig jaar veroordeeld werden omdat zijn Blurred Lines zou afgekeken zijn van Got to Give It Up van Marvin Gaye. Opnieuw een gelijkende groove en baslijn, maar wel een compleet andere melodie. 'Dit vonnis is een handicap voor elke maker die zich laat inspireren door iets uit het verleden', zei Williams, een enorme Marvin Gayefan, daarover in The Financial Times.

'Veel ideeën worden door songwriters vrij van elkaar overgenomen zonder dat het woord plagiaat valt', zegt musicoloog Joe Bennett van het wereldberoemde Berklee College of Music op de Amerikaanse radiozender NPR. 'Denk aan akkoordenschema's. With or Without You van U2, Country Roads van John Denver hebben dezelfde opeenvolging van akkoorden.' Het akkoordenschema waar Bennett over spreekt, komt in honderden popsongs voor, zoals de Australische comedyband The Axis of Awesome bewees.

'Elke case is anders en er zal altijd discussie zijn', besluit Bennett.

Onze partners