De goddeloze meester

09/01/08 om 00:00 - Bijgewerkt op 30/03/18 om 14:09

'Keicool' of 'vetgeil' zal Ernst Ingmar Bergman (1918-2007) wel nooit worden genoemd, maar de Zweedse grootmeester stond voor veel meer dan loodzware kunstcinema. Bergman wees niet alleen hippe vogels als von Trier, Lynch en Jarmusch de weg. Hij versierde ook meer vrouwen dan George Clooney, introduceerde frontaal naakt in de bioscoop, liet geen heilig huisje overeind en verhief het bewegende beeld tot een volwaardige kunstvorm. Naar aanleiding van de retrospectieve in Flagey: een snelcursus Bergman voor beginners.

august Strindberg

Ingmar Bergman studeerde kunst en literatuur aan de universiteit van Stockholm, waar hij als acteur en regisseur betrokken raakte bij een toneelkring en waar zijn literaire bagage gevoelig werd uitgebreid. Zijn favorieten: Shakespeare, O'Neill en Anouilh, maar vooral de grote Zweden Hjalmar Bergman (géén familie) en August Strindberg (1849-1902). Die laatste, met zijn existentiële thematieken en moderne stijl, zou uitgroeien tot zijn grote voorbeeld en inspirator. Niet alleen zou Bergman, die zichzelf altijd als een mislukt schrijver en Strindbergepigoon beschouwde, de meeste van diens baanbrekende stukken op de planken brengen, zoals Fröken Julie. Zijn opus magnum Fanny & Alexander eindigt ook niet toevallig met een personage dat voorleest uit Strindbergs Droomspel. De ultieme hommage aan de auteur die de aarde ooit 'het strafkamp, gekkenhuis en mortuarium' van het universum noemde en alleen mannen in staat achtte tot ware liefde, 'meteen de reden waarom ze verblind zijn'.
...

Verder lezen?

Lees elke maand gratis 3 artikelen

Ik registreer mij Ik ben al geregistreerd
of

Knack-abonnees hebben onbeperkt toegang tot alle artikelen van Knack

Ik neem een abonnement Ik ben al abonnee

Onze partners